ممیز انسان و حیوان چیست؟

آن چیست که انسانیت را به ابنا ء آدم علیه السلام  وحدت می دهد و

آن را از جنس حیوانیت خود که  فقط در تعریف ذهنی مستفاد می گردد

خارج می سازد؟

اگر بگوییم ناطقیت ، باز توفیقی حاصل نشده ، چرا که شرط ناطقیت

،مهلک جنس حیوانی در تعین نوع انسانی نیست . اگر چه این تعریف در

جهت خود تعریف به  جنس  از یک سو و تعریف به فصل از سوی دیگر و

درنتیجه حد تام است ، ولکن می توان چنین گفت که انواع جنس حیوان

به فصلی از هم متمایزند ، بای نحو کان ، طیور حیوانهایی هستند که

بال دارند . و یا خزندگان حیوانهای ماشی خزنده هستند . فتحصل آنچه

از باب تعریف در لسان جناب ارسطو در باب ایساغوجی ( کلیات خمس)

، آمده خالی از نقص تمانع در تعریف نیست .

ولکن می طلبد در لسان حکمای عظام امت ، حضرات ذوات نور ، علل

سابق به زمان ماهیت ، مدورین دایره ی  صعود و نزول ،  ائمه اطهار

علیهم صلوات الله و سلام ملائکه اجمعین ، تفحصی با نظر عمیق

متعلمین حکمت گردد تا از بحر کان لم له حد  ایشان، جوهری مضاف

شود به عرصه ی جواهر از مقولات عشر .

من باب تذکر برخی از دوستان که امر فرمودند به ساده نویسی و بیان

مستفاد، از حصر لسان منطق در این نوشتار عدول ننمودیم ... حول الله

حالنا و قالنا به عملنا

گُلی در سبد نشسته ، سايه اش سرو ِ باغ است و آتش نشان ِ

نار ِ حسرت .

لسان حق تعالی پدر خطابش کند. یادش حمله به خيمه های

یأس می زند .

تبر به دست است برای هر بُت ِ تراشیده ی ذهن . گاهی

معتکف در مسجد تپنده ی قلب است ، زمانی رونده ی صحرای

بی کران دل به پای سبوحی و آه قدوسی .

اوٌاه و حلیمی که خار چشم نمرود ِ عُجب است

خدا حفظش کند ، هر از چندی سهی وار به آسمان نظر ، شبانه

می گذرد و اخگر تعشق عشقش هستی ام را عجب فار

التنوری  می شود.

محاسنش ابر باران بهاری است ، در پاییز غریبی ، چه عارفانه

همیشه می خندد به لُعبه ی دنیا .. خاکش به یرتمه ی اسبش

رنگ می رود..

آه ! می خواهم دادت بکشم ، اما نشاط مغازله با تو می

گویدم که زود است ،

اندکی با طعم تو ، شبانه ی عُمرم را ، سحر میکنم